Güneş enerjisi sektörü Türkiye'de hızla büyüdükçe sahaya çıkan kurulum teknisyeni ve proje uzmanı sayısı da artıyor. Bu alanda belgelenmiş bilgiye olan talep hem yasal hem de mesleki açıdan güçleniyor. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında yenilenebilir enerji sektöründe çalışanlar için mesleki eğitim belgesi zorunlu hale gelmiştir. Ayrıca GES projelerinde görev almak isteyen teknisyen ve mühendisler, işverenler tarafından sertifika belgesiyle değerlendiriliyor.
Sektörde geçerli ve güvenilir GES eğitimi veren resmi kurumlar üç başlık altında değerlendirilebilir.
Milli Eğitim Bakanlığı bünyesindeki Halk Eğitim Merkezleri Bilişim Ağı (HEMBA) üzerinden iki ayrı GES eğitim programı sunulmaktadır:
Her iki programa hemba.gov.tr üzerinden ücretsiz erişilebilir. Kursu başarıyla tamamlayanlara e-Devlet'e işlenen MEB onaylı kurs bitirme belgesi verilmektedir.
Elektrik Mühendisleri Odası Meslek İçi Sürekli Eğitim Merkezi (MİSEM), GES odaklı 4 günlük eğitim düzenlemektedir. Teknik gezileri de kapsayan bu program sonunda katılımcılara, 28 Şubat 2015 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan EMO Yenilenebilir Enerji Kaynaklarından Elektrik Enerjisi Üretimine Ait Elektrik Mühendisliği Hizmetleri Yönetmeliği kapsamında Yetkilendirme Belgesi verilmektedir. TEDAŞ projelerinde bu belge aranmaktadır.
Katılım koşulu: EMO üyesi, elektrik veya elektrik-elektronik mühendisi olmak. Güncel program ve kayıt bilgileri için emo.org.tr/misem adresine başvurulabilir.
Bazı üniversiteler bünyesindeki Sürekli Eğitim Merkezleri güneş enerjisi sertifika programları sunmaktadır. Bu eğitimlerde sertifika süreci doğrudan üniversite tarafından yürütüldüğünden belge kurumsal ağırlık taşımaktadır. İlgili programları üniversitelerin sürekli eğitim merkezleri (SEM/DESEM/KARSEM vb.) üzerinden takip edebilirsiniz.
GES kurulum sertifikası; güneş panelleri ve fotovoltaik sistemlerin kurulumu, bakımı ve onarımı için gerekli teknik bilgiye sahip olunduğunu belgeleyen resmi bir kurs bitirme belgesidir. Başlıca kullanım alanları şunlardır:
Sertifikanın geçerlilik süresi veren kuruma göre değişmektedir; MEB belgelerinde süre sınırı bulunmazken bazı özel programlar yenileme döngüsü öngörebilir.
Güneş enerjisi alanında araştırma yaparken sıkça karşılaşılan I-REC (International Renewable Energy Certificate), bireysel kurulum sertifikasıyla karıştırılmamalıdır. I-REC, enerji santrali sahiplerinin ürettikleri yenilenebilir enerjiyi belgelemek için kullandığı uluslararası bir menşe sertifikasıdır; üretilen her 1 MWh karşılığında düzenlenir ve kurumsal sürdürülebilirlik raporlamalarında kullanılır. Teknik eğitim veya kurulum yetkinliğiyle doğrudan ilgisi yoktur. I-REC hakkında ayrıntılı bilgi için IREC Sertifikası sayfamıza bakabilirsiniz.
Kısa yanıt: Yasal açıdan, lisanssız (25 kW altı) şebekeye bağlı sistemlerde kurulum için bireysel bir sertifika zorunluluğu doğrudan aranmamaktadır. Ancak projenin elektrik mühendisliği kısmını üstlenen firmada ya da müteahhitte EMO yetkilendirme belgesi bulunması gerekmektedir. Sahada çalışan teknisyenler içinse 6331 sayılı Kanun kapsamındaki iş güvenliği eğitim yükümlülüğü geçerlidir. Özetle: kurulum eğitim belgesi olmadan da yapılabilir; ancak bu belge hem yasal güvence hem de istihdam avantajı sağlar.
