Lisanslı ve Lisanssız GES Karşılaştırma

Yasemin Güneri
Yazar
Gökçe Gülten
Gökçe Gülten
Danışman
Yasemin Güneri
İçindekiler

Güneş enerjisi santrallerinde (GES) lisanslı ve lisanssız üretim birbirinden farklı kurulum, başvuru ve işletme koşullarına tabidir. Hangi modelin size uygun olduğunu anlamak için temel farkları ve 2 Nisan 2026'da yürürlüğe giren yönetmelik değişikliklerini bilmeniz gerekir.

Lisanslı GES Nedir?

Kurulu gücü 5 MW'ın üzerinde olan güneş enerji santralleri lisans almak zorundadır. Lisanslı tesisler ürettikleri elektriği doğrudan şebekeye satabilir; lisans süresi 49 yıldır.

Lisanslı GES Başvuru Süreci

  • EPDK'nın uygun şebeke bölgelerini ve kapasiteleri açıklamasıyla başvuru süreci başlar
  • Tesis kurulacak arazide en az 6 aylık güneş ölçümü yapılır; ölçüm raporu Meteoroloji Genel Müdürlüğü veya akredite kuruluşça onaylanır
  • ÇED raporu ve çevresel değerlendirmeler zorunludur
  • Lisans başvurusunda lisans alma bedelinin %10'u peşin ödenir
  • Yerli ekipman kullanımı ek teşviklerle desteklenir

Lisanslı GES başvurusu ve süreç detaylarını inceleyin: Lisanslı Elektrik Üretimi

Lisanssız GES Nedir?

Kurulu gücü 5 MW'ın altında olan ve öncelikle kendi elektrik tüketimini karşılamak amacıyla kurulan sistemlerdir. ÇED raporu ve güneş ölçümü zorunluluğu yoktur; bu da başvuru sürecini lisanslı sistemlere kıyasla çok daha hızlı ve düşük maliyetli hale getirir.

Lisanssız GES detayları: Lisanssız Elektrik Üretimi

2 Nisan 2026 Yönetmelik Değişiklikleri

EPDK, lisanssız elektrik üretim yönetmeliğini 2 Nisan 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan değişiklikle güncelledi. Kritik değişiklikler şunlardır:

  • Saatlik mahsuplaşma: Daha önce aylık bazda yapılan mahsuplaşma artık saatlik bazda hesaplanacak. Bu değişiklik, üretimin yoğun olduğu saatlerde tüketim yoksa o üretimden gelir elde edilememesi anlamına geliyor. Teknik altyapı tamamlanana kadar 1 Mayıs 2026'ya kadar aylık uygulama geçici olarak sürecek.
  • Üretim-tüketim sınırı: Yıllık üretim, ilişkili tüketim tesisinin yıllık tüketiminin en fazla 2 katı olabilir. Bu sınırın üzerindeki üretim YEKDEM'e bedelsiz devredilir, karşılığında ödeme yapılmaz.
  • Depolama: Üretim tesisi gücü kadar depolama ünitesi kurulabilir. Ancak depodan şebekeye verilen enerji için ödeme yapılmaz.
  • Ekipman yaş sınırı: Panel, inverter, batarya gibi ana ekipmanların son 5 yılda üretilmiş olması zorunlu.
  • Mükerrer başvuru yasağı: Aynı yer için başvuru sonuçlanmadan yeni başvuru yapılamaz.
  • Yaptırımlar sertleşti: İzinsiz kurulan tesisler şebekeden çıkarılır, ekipmanlar 60 gün içinde sökülerek 3 yıl boyunca yeni başvuru yapılamaz.

Mahsuplaşma Nedir?

Mahsuplaşma (net metering), lisanssız GES sisteminizin ürettiği elektrik ile tüketiminizin birbirinden düşülmesi işlemidir. Fazla üretim şebekeye verilir; tüketim fazlası ise şebekeden çekilir. 2 Nisan 2026 itibarıyla bu hesaplama aylık değil saatlik bazda yapılacak - bu değişiklik özellikle sistem boyutlandırmasını doğrudan etkiliyor.

EPDK'nın lisans sorgulama sistemine erişmek ve lisans durumunu kontrol etmek için: EPDK Rehberi

Hangi GES Modeli Size Uygun?

Karar verirken şu temel soruları yanıtlayın:

  • Kapasite: 5 MW altındaysa lisanssız, üzerindeyse lisanslı zorunlu.
  • Amaç: Kendi tüketiminizi karşılamak istiyorsanız lisanssız; elektriği piyasaya satmak istiyorsanız lisanslı.
  • Süreç hızı: Lisanssız çok daha hızlı ve basit; ÇED raporu ve güneş ölçümü gerektirmiyor.
  • Mahsuplaşma etkisi: Yeni saatlik mahsuplaşma sistemiyle üretim-tüketim profilinizin örtüşmesi kritik. Gündüz tüketiminiz düşükse sistemin fazla ürettiği enerji gelir getirmez.

GES kurulum maliyeti ve teklif karşılaştırma için aşağıdaki rehberleri mutlaka inceleyin:

Türkiye'de GES Kurulu Güç: 2026 Verileri

2024 sonu itibarıyla Türkiye'nin toplam güneş enerjisi kurulu gücü 19.590 MW'a ulaşmıştır. Bu kapasitenin 17.716 MW'ı lisanssız, 1.874 MW'ı ise lisanslı güneş enerjisi santrallerinden oluşmaktadır. 2026 yılı itibarıyla toplam kurulu güç 25 GW'ı aştığı tahmin edilmektedir.

Şebeke bağlantısı her iki model için de zorunludur. Detaylı bilgi için Şebeke Bağlantılı GES sayfamıza göz atın.

Türkiye'de Güneş Enerjisi Santralleri

Türkiye'nin Güneş Enerjisi Potansiyeli

Lisanslı ve Lisanssız GES - Sık Sorulan Sorular

1. Lisanslı ve lisanssız GES arasındaki temel fark nedir?

Kapasite sınırı temel ayrımdır: 5 MW altı lisanssız, 5 MW üzeri lisanslı zorunludur. Lisanssız sistemler kendi tüketimini karşılamak için kurulur; fazla üretim YEKDEM'e verilir. Lisanslı sistemler ürettikleri elektriği piyasaya satabilir. Başvuru süreci lisanssızda çok daha hızlı ve basittir.

2. Lisanssız GES için kapasite sınırı nedir?

5 MW'ın altındaki sistemler lisanssız kurulabilir. 5 MW ve üzeri için EPDK'dan üretim lisansı alınması zorunludur.

3. Mahsuplaşma nasıl çalışır?

Mahsuplaşma, GES sisteminizin ürettiği elektrik ile tüketiminizin netleştirilmesidir. 2 Nisan 2026 itibarıyla bu hesaplama aylık bazdan saatlik baza geçmiştir. Her saat için üretim ve tüketim ayrı ayrı hesaplanır; saat içinde fazla üretilen enerji YEKDEM'e verilir.

4. Saatlik mahsuplaşma ne zaman başlıyor?

2 Nisan 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlandı. Mahsuplaşma ve veri yönetimine ilişkin altyapı 1 Mayıs 2026'ya kadar tamamlanacak; bu tarihe kadar geçici olarak aylık uygulama sürecek.

5. Lisanssız GES'te üretim miktarı sınırı var mı?

Evet. 2 Nisan 2026 yönetmeliğiyle yıllık üretim, ilişkili tüketim tesisinin yıllık tüketiminin en fazla 2 katıyla sınırlandırıldı. Bu sınırın üzerindeki üretim YEKDEM'e bedelsiz devredilir, ödeme yapılmaz.

6. Lisanssız GES için ÇED raporu gerekiyor mu?

Hayır. 5 MW altındaki lisanssız başvurularda ÇED raporu ve güneş ölçümü zorunluluğu yoktur. Bu lisanssız başvuruyu lisanslıya göre çok daha hızlı ve düşük maliyetli kılar.

7. Lisanssız GES'e depolama sistemi eklenebilir mi?

Evet, 2 Nisan 2026 yönetmeliğiyle üretim tesisi gücü kadar depolama ünitesi kurulabilecek. Ancak depolama ünitesinden şebekeye verilen enerji için ödeme yapılmaz; bu enerji YEKDEM'e bedelsiz katkı sayılır.

8. Lisanslı GES lisans süresi ne kadar?

Lisanslı tesislerde lisans süresi 49 yıldır.

9. EPDK lisans sorgulama nasıl yapılır?

EPDK'nın lisans sorgulama sistemi üzerinden mevcut lisansları sorgulayabilirsiniz. Detaylı bilgi ve bağlantı için: EPDK Rehberi

10. Lisanssız GES sisteminde hangi teşvikler var?

KDV istisnası, gümrük vergisi muafiyeti ve çeşitli vergi indirimleri lisanssız GES yatırımcılarına sağlanan başlıca desteklerdir. Enerji destekleri ve teşvikler hakkında kapsamlı bilgi için Enerji Teşvik ve Destekleri sayfamıza göz atın.

11. Lisanssız GES'te izinsiz kurulum yapılırsa ne olur?

2 Nisan 2026 yönetmeliğiyle yaptırımlar sertleştirildi. Bağlantı anlaşması olmadan kurulan tesisler şebekeden çıkarılır, ekipmanların 60 gün içinde sökülerek 3 yıl boyunca yeni başvuru yapılamaz.

Güncelleme:
5.4.2026
Yayım:
22.8.2021

Lisanslı ve Lisanssız Güneş Enerjisi Sistemleri Benzeri Yazılar